Nieuws

ZZP’ers kiezen massaal voor autonomie. Tegelijkertijd loopt het langdurige ziekteverzuim onder werknemers op. Misschien moeten we daarom niet alleen opnieuw nadenken over hoeveel we werken, maar vooral over waar en hoe we werken.

Stel je twee maandagochtenden voor.

Bij de eerste schuift een ondernemer om 07.30 uur zijn laptop open. De telefoon gaat al. Een medewerker heeft een vraag, een klant wil iets wijzigen en ondertussen ligt er nog een offerte die écht vandaag de deur uit moet.

Hij is eigen baas. Maar soms voelt zijn agenda daar anders over.

Aan de andere kant begint een medewerker zijn dag. Teams open. Outlook open. Agenda vol. Om 09.00 uur de eerste meeting, om 10.00 uur de volgende. Tussendoor wat berichten, telefoontjes en notificaties.

Andere werksituatie. Dezelfde vraag:

hoeveel vrijheid ervaren we eigenlijk nog in ons werk?

En juist daar lijken verschillende recente ontwikkelingen ineens verrassend mooi bij elkaar te komen.

7 op de 10 ZZP’ers willen niet terug in loondienst

Uit onderzoek van Knab onder ruim 2.000 zelfstandig ondernemers blijkt dat 70% niet terug wil naar een baan in loondienst. Nog interessanter is waarom mensen voor het ondernemerschap kiezen.

Niet vanwege het geld.

73% noemt meer autonomie en vrijheid als reden om ooit als ZZP’er te beginnen. 40% noemt een betere balans tussen werk en privé. Van ZZP’ers die eerder in loondienst werkten, zegt zelfs 90% nu meer vrijheid te ervaren.

Dat zegt nogal wat.

Want terwijl regelgeving, onzekerheid en administratie voor zelfstandigen bepaald niet eenvoudiger worden, blijkt vrijheid nog altijd zwaarder te wegen dan zekerheid.

Misschien is vrijheid in ons werk dus geen leuke secundaire arbeidsvoorwaarde.

Misschien is het een fundamentele behoefte.

Ondertussen stijgt het ziekteverzuim

Aan de andere kant van de arbeidsmarkt zien we een ontwikkeling die minder positief is.

Het Nederlandse ziekteverzuim kwam in juni 2026 uit op 4,8%. Dat is het hoogste niveau voor een junimaand in ruim twintig jaar. Vooral langdurige uitval speelt daarbij een rol en arbodiensten signaleren nadrukkelijk stressgerelateerd verzuim.

Over heel 2025 bedroeg het gemiddelde verzuim 4,8%. Het langdurige verzuim door stressgerelateerde klachten steeg dat jaar met 8% ten opzichte van het jaar ervoor.

Dat kost niet alleen energie.

Het kost organisaties ook letterlijk geld. Volgens TNO liepen de kosten voor werkgevers door loondoorbetaling tijdens verzuimde werkdagen op tot €8,3 miljard in 2023. Daarvan hing €4,9 miljard samen met psychosociale arbeidsbelasting.

Meer fruit op kantoor gaat dat waarschijnlijk niet oplossen.

Hoge eisen zijn niet per definitie het probleem

Er zit namelijk een interessante nuance in de cijfers.

Hard werken hoeft niet automatisch ongezond te zijn.

TNO beschrijft juist de combinatie van hoge taakeisen en weinig autonomie als problematisch. In 2024 had 16% van de werknemers zo’n stressvolle baan. 42% van de werknemers gaf aan weinig autonomie in het werk te ervaren.

En dat sluit opvallend goed aan bij wat zelfstandigen blijkbaar zo waarderen.

Zelf bepalen. Zelf plannen. Zelf kiezen hoe je je werk organiseert.

Of, eenvoudiger gezegd: regie.

Misschien hoeven organisaties werknemers daarom niet minder verantwoordelijkheid te geven, maar juist méér invloed op de manier waarop zij die verantwoordelijkheid invullen.

Remote werken is ondertussen allang geen experiment meer

Daar komt nog iets bij. Werken op afstand is niet verdwenen toen de lockdowns verdwenen.

In 2025 had 61% van de Nederlandse werknemers de mogelijkheid om buiten de bedrijfslocatie te werken. Dat aandeel is sinds 2022 vrijwel stabiel.

We hebben de technologische discussie dus grotendeels gevoerd. De laptop werkt. De cloud werkt.

Teams werkt (soms zelfs iets té enthousiast).

De veel interessantere discussie voor de komende jaren is daarom niet meer:

“Kan iemand ergens anders werken?”

Maar: 

“Waar werkt iemand op dit moment het beste?”

En daar begint het voor ons interessant te worden.

Want herstellen betekent meer dan goed slapen

Een recent artikel in De Telegraaf haalde een theorie aan waarin zeven verschillende vormen van rust worden onderscheiden: fysieke, mentale, emotionele, sociale, creatieve, zintuiglijke en spirituele rust. Neurobioloog Koko Beers van de Hersenstichting benadrukt daarbij vooral dat herstel om balans draait en dat de behoefte per persoon én per moment kan verschillen.

Dat laatste is misschien wel het belangrijkste.

Want iemand die fysiek moe is, heeft iets anders nodig dan iemand die al drie maanden geen ongestoord uur heeft gehad om na te denken.

Een ondernemer die vastzit in de dagelijkse operatie heeft iets anders nodig dan een medewerker die verbinding met zijn team mist.

En daar verandert een Workation van vakantie-extraatje naar werkinstrument

Een goede Workation betekent daarom wat ons betreft niet:

laptop open, cocktail ernaast en hopen dat inspiratie vanzelf verschijnt.

Was het maar zo simpel. 😉

Het betekent bewust bepalen wat iemand nodig heeft om energieker, geïnspireerder en met meer focus te kunnen werken en leven.

Bij theWorkationers gebruiken we daarvoor onze WLTD Method — Work-Life in Three Dimensions. Vanuit Inspire, Enjoy en Grow onderzoeken we waar op dat moment behoefte aan is en vertalen we dat naar een persoonlijke Workation.

De bestemming komt dus eigenlijk pas daarna.

Niet: “Waar wil je heen?”

Maar eerst: “Wat heb je nodig?”

Dat verschil lijkt klein. Maar het verandert alles.

Voor ondernemers kan dat betekenen: eindelijk uit de operatie

Neem een ondernemer met een volle orderportefeuille, personeel, klanten, calculaties en iedere dag wel iets dat “nog even” moet.

Thuis een strategieweek in de agenda zetten klinkt fantastisch.

Tot de telefoon gaat.

Op kantoor twee dagen ongestoord aan je nieuwe bedrijfsplan werken?

Succes met de eerste collega die binnenloopt met: “Heb je heel even?”

Een Workation creëert letterlijk afstand.

Je kunt bijvoorbeeld 's ochtends vier of vijf uur geconcentreerd werken aan een calculatie, strategie, investeringsplan of nieuw concept en de rest van de dag gebruiken om te bewegen, ontdekken, herstellen of simpelweg eens ergens rustig over na te denken.

En waarom zou je partner daarvoor thuis moeten blijven?

Juist voor ondernemers vinden wij dat een interessant uitgangspunt.

Terwijl jij een paar uur gefocust werkt, kan je partner een eigen programma volgen. Daarna heb je samen tijd voor een wandeling, lunch, sport, strand, een bijzondere ervaring of gewoon helemaal niets.

Geen keuze tussen:

bedrijf óf privé. Maar bewust ruimte maken voor allebei.

Niet nóg een vrije week waarin je stiekem je mail blijft beantwoorden.

Maar een periode waarin werken én leven eens bewust naast elkaar mogen bestaan.

Voor werkgevers ligt er een minstens zo interessante kans

Ook bedrijven kunnen hiervan leren.

Niet door iedere medewerker die een drukke week heeft meteen naar Mallorca te sturen.

Dat zou onze salesafdeling natuurlijk fantastisch vinden. 😉

Maar wel door anders na te denken over werkplek, autonomie en herstel.

Een Workation kan bijvoorbeeld onderdeel worden van een bredere aanpak rond duurzame inzetbaarheid, goed werkgeverschap en persoonlijke ontwikkeling.

Voor talent dat je wilt ontwikkelen én behouden.

Of als arbeidsvoorwaarde waarmee je laat zien dat flexibiliteit bij jouw organisatie niet stopt bij één thuiswerkdag per week.

Niet pas ingrijpen wanneer de batterij leeg is.

Maar eerder nadenken over hoe je voorkomt dat iemand maandenlang op 6% blijft rondlopen.